Compliance in vermogensbeheer moet een doorlopend en proactief proces zijn, geen vinkjeslijst. Vermogensbeheerders hebben efficiënte en flexibele systemen nodig om compliant te blijven, zeker nu regelgeving steeds complexer wordt, vooral wanneer meerdere rechtsgebieden betrokken zijn.

Om aan deze eisen te voldoen en tegelijkertijd de beleggingsdoelen en -restricties van cliënten te respecteren, moeten vermogensbeheerders continu voldoen aan regelgeving en geschikte technologie inzetten om foutgevoelige handmatige processen te vermijden.

‍

Amerikaanse en Europese regelgeving voor vermogensbeheer en beleggingen

Regelgeving in de Verenigde Staten en de Europese Unie is bedoeld om vermogensbeheer en beleggingsactiviteiten te reguleren, met als doel beleggers te beschermen, transparantie te waarborgen en de integriteit van de markt te behouden.

De benadering en uitvoering verschillen echter per regio, wat unieke uitdagingen en overwegingen met zich meebrengt voor vermogensbeheerders die actief zijn in beide markten.

Amerikaanse regelgeving voor vermogensbeheer

SEC-regels (Securities and Exchange Commission)

De SEC werd in 1934 opgericht na de beurscrash van 1929, met als doel beleggers te beschermen en eerlijke markten te waarborgen. De belangrijkste doelstellingen van de SEC-regelgeving zijn het vergroten van transparantie en het voorkomen van fraude.

Vermogensbeheerders moeten voldoen aan de SEC-regels rond fiduciaire plicht, transparantie, communicatie met cliënten en rapportageverplichtingen. Zij zijn verantwoordelijk voor het geven van transparant beleggingsadvies, het vermijden van belangenconflicten en het hanteren van eerlijke praktijken bij het beheer van cliëntvermogen.

FATCA (Foreign Account Tax Compliance Act)

FATCA verplicht buitenlandse financiële instellingen (FFI's) om financiële rekeningen te rapporteren die in handen zijn van Amerikaanse belastingplichtigen of buitenlandse entiteiten waarin Amerikaanse belastingplichtigen meer dan 10% bezitten of controleren.

Vermogensbeheerders moeten ervoor zorgen dat Amerikaanse cliënten met buitenlandse bezittingen van meer dan $50.000 deze vermogens rapporteren via IRS-formulier 8938 als onderdeel van hun jaarlijkse belastingaangifte. De drempel ligt hoger voor gezamenlijke indieners of belastingplichtigen die in het buitenland wonen.

Ook kan FinCEN-formulier 114 (FBAR) vereist zijn voor buitenlandse bankrekeningen met een waarde van meer dan $10.000. Vermogensbeheerders moeten Hiermee rekening houden wanneer zij cliënten adviseren met offshore activa.

EU-regelgeving voor vermogensbeheer

MiFID II (Markets in Financial Instruments Directive)

MiFID is gericht op het vergroten van transparantie binnen de Europese financiële markten en het harmoniseren van de regelgeving voor financiële ondernemingen.

In 2018 werd MiFID vervangen door MiFID II, die het toepassingsgebied uitbreidde naar een breder scala aan financiële producten en strengere eisen introduceerde om de marktintegriteit te versterken en beleggers beter te beschermen. Dit omvat onder meer regels rond best execution, geschiktheidstoetsen, kostentransparantie en het vastleggen van alle communicatie met betrekking tot cliëntorders.

AIFMD (Alternative Investment Fund Managers Directive)

De AIFMD werd in 2013 ingevoerd om alternatieve beleggingsfondsen, zoals hedgefondsen, private equityfondsen en vastgoedfondsen, te reguleren.

De richtlijn is bedoeld om het systeemrisico van alternatieve beleggingen te beperken, aangezien deze vóór de wereldwijde financiële crisis van 2008 grotendeels ongereguleerd waren.

Hoewel vermogensbeheerders niet rechtstreeks onder de AIFMD vallen, moeten zij wel rekening houden met de impact ervan op de fondsen waarover zij adviseren. Wanneer zij fondsen aanbevelen of cliënten adviseren over fondsen die in Europa worden aangeboden, moeten zij nagaan of deze fondsen AIFMD-conform zijn.

ESG-regelgeving (Environmental, Social, and Governance)

De ESG-regelgeving vereist dat vermogensbeheerders ervoor zorgen dat hun beleggingsstrategieën aansluiten bij milieuduurzaamheid, maatschappelijke verantwoordelijkheid en goed bestuur.

Om misleidende claims en greenwashing te voorkomen, heeft de EU duidelijke normen vastgesteld voor ESG-gelabelde producten. Vermogensbeheerders moeten voldoen aan belangrijke kaders zoals de Corporate Sustainability Reporting Directive (CSRD), de European Sustainability Reporting Standards (ESRS) en de EU Taxonomy Regulation. Deze kaders helpen vast te stellen of fondsen die als duurzaam worden gepresenteerd daadwerkelijk aan ESG-principes voldoen.

Digital Operational Resilience Act (DORA)

DORA, die in januari 2025 van kracht is geworden, is gericht op het versterken van de digitale weerbaarheid van de financiële sector. De richtlijn legt de nadruk op het beheersen van technologische risico’s, het rapporteren van incidenten en het toezicht op externe dienstverleners.

Vermogensbeheerders moeten zorgen voor robuuste cybersecuritymaatregelen, regelmatig risicobeoordelingen uitvoeren en hun systemen continu monitoren. Wanneer zich incidenten voordoen, vereist DORA een gedetailleerde afhandeling, waaronder snelle rapportage aan de autoriteiten en het opstellen van duidelijke communicatieprotocollen.

De wet verplicht vermogensbeheerders ook om de weerbaarheid van hun systemen te testen, bijvoorbeeld via penetratietests.

Externe dienstverleners, zoals dataverwerkers of hostingpartijen waar vermogensbeheerders op vertrouwen, moeten aan dezelfde strenge beveiligingsnormen voldoen. In het geval van een datalek moet de vermogensbeheerder dit onmiddellijk melden aan zowel toezichthouders als cliënten.

DORAedge maakt het eenvoudiger om aan DORA te voldoen door het beheer en de monitoring van digitale weerbaarheid te centraliseren. Het biedt onder meer realtime compliance-checks, leveranciersrisicobeoordelingen en automatische incidentrapportages.

Europese Autoriteit voor effecten en markten (ESMA)

Als reactie op de toenemende bezorgdheid over greenwashing in de beleggingsindustrie heeft ESMA nieuwe richtlijnen geïntroduceerd om de transparantie te vergroten en misleidende duurzaamheidsclaims te voorkomen.

De ESMA-richtlijnen stellen duidelijke eisen aan het gebruik van termen als “ESG”, “groen”, “impact” en “duurzaam”. Fondsen die deze labels hanteren, moeten kunnen aantonen dat hun beleggingen deze claims daadwerkelijk onderbouwen en mogen zich niet als duurzaam presenteren zonder aan de vastgestelde criteria te voldoen.

Nu de vraag naar duurzame beleggingen blijft toenemen, werken veel vermogensbeheerders met fondsen die als ESG of groen worden gelabeld. Door de toename van greenwashing, waarbij fondsen hun duurzaamheidsprestaties overdrijven of verkeerd voorstellen, moeten vermogensbeheerders zorgvuldig nagaan of de fondsen die zij aanbevelen volledig in overeenstemming zijn met de ESMA-regels om beleggers niet te misleiden.

‍

Rekening houden met internationale portefeuilledifferentiatie

Omdat beleggers zich steeds minder beperken tot één regio of beleggingscategorie, wordt van vermogensbeheerders verwacht dat zij internationale portefeuilles beheren en voldoen aan regelgeving in meerdere rechtsgebieden.

Het beheren van grensoverschrijdende beleggingen vereist kennis van de registratie- en indieningsvereisten per rechtsgebied. Afhankelijk van het type activa kunnen aanvullende documenten of openbaarmakingen nodig zijn.

Er zijn ook verschillen in belastingjaren, tarieven en vrijstellingen die zorgvuldig moeten worden afgestemd om foutieve rapportages te voorkomen. Vermogensbeheerders moeten het risico op dubbele belasting beperken door gebruik te maken van internationale verdragen en beleggingen zodanig te structureren dat de belastingdruk wordt geminimaliseerd.

‍

Beleggersprioriteiten rond compliance-toezicht

Veel vermogensbeheerfirma’s richten zich voornamelijk op het naleven van basisregels en -voorschriften, vaak met als doel slechts aan de minimale eisen te voldoen. Hoewel dit technisch gezien voldoende kan zijn om compliant te zijn, kunnen hierdoor communicatiekloven ontstaan en kan het vertrouwen van beleggers afnemen.

Als het om compliance gaat, hechten veel beleggers waarde aan meer dan alleen een formele aanpak. Zij hebben duidelijke verwachtingen, onder meer op het gebied van:

• ‍Transparantie: beleggers verwachten open, eerlijke communicatie over hoe hun vermogen wordt beheerd en welke concrete compliance-maatregelen worden genomen.‍
• Relevante begeleiding: beleggers nemen geen genoegen met een generieke “wij zijn compliant”-verklaring. Zij willen begrijpen hoe compliance hun specifieke situatie en beleggingsmogelijkheden beïnvloedt. Ze zoeken advies dat is afgestemd op hun situatie en waarin ook compliancebeperkingen worden meegenomen.‍
• Gegevensbeveiliging en privacy: beleggers willen zeker weten dat hun persoonlijke en financiële gegevens veilig zijn en vertrouwelijk worden behandeld, in overeenstemming met de nieuwste regelgeving voor gegevensbescherming.‍
• Belangenafstemming: beleggers willen er zeker van zijn dat hun vermogensbeheerder zich richt op hun behoeften en doelstellingen, en niet uitsluitend op het maken van winst voor zichzelf. Dit betekent dat de vermogensbeheerder ethisch moet handelen, in het belang van de cliënt moet opereren.  Daarnaast moet hij garanderen dat beleggingsstrategieën daarop zijn afgestemd..En niet worden ingezet om persoonlijke of organisatorische belangen te dienen.

‍

Hoe waargenomen complianceproblemen de relatie met beleggers beïnvloeden

Wanneer complianceproblemen opduiken, maken beleggers zich niet alleen zorgen over mogelijke juridische gevolgen, maar stellen zij ook vragen over de stabiliteit en betrouwbaarheid van het vermogensbeheerbedrijf.

Deze cliënten kunnen om aanvullende informatie vragen en grondigere due diligence uitvoeren om gerustgesteld te worden over de werkwijze van de organisatie. Die toenemende controle kan druk leggen op vermogensbeheerders om uitgebreider toe te lichten hoe compliance is ingericht en geborgd. In sommige gevallen kiezen cliënten er zelfs voor hun investeringen terug te trekken wanneer zij het gevoel hebben dat het bedrijf onvoldoende doet om risico’s te beheersen of mee te bewegen met veranderende regelgeving.

Zelfs als een organisatie formeel aan alle regels voldoet, kunnen waargenomen zwaktes in de compliance het vertrouwen ondermijnen en de relatie met cliënten beschadigen.

Beleggers kunnen zich bijvoorbeeld afvragen of het bedrijf gelijke tred houdt met nieuwe trends of aankomende regelgeving, zoals rond ESG-investeringen. Het niet tijdig inspelen op zulke ontwikkelingen kan het beeld wekken dat de organisatie achterloopt, met reputatieschade tot gevolg.

Daarnaast worden beleggersverwachtingen mede gevormd door generatieverschillen. In het tijdperk van millennials en Gen Z ligt de nadruk sterk op duurzaamheid en moderne bedrijfspraktijken. Wanneer compliance uitsluitend reactief wordt benaderd, lopen vermogensbeheerders het risico het contact met deze groeiende doelgroep te verliezen.

Uiteindelijk kunnen zij de verbinding met een belangrijk deel van de markt kwijtraken en klanten zien overstappen naar concurrenten die beter inspelen op hun waarden.

‍

Compliance afstemmen op de zorgen van beleggers

Hoe een organisatie omgaat met compliance en daarover communiceert, beïnvloedt het vertrouwen van beleggers en hun langetermijnrelatie met het bedrijf

Vasthouden aan uitsluitend de minimale wettelijke normen kan beleggers het gevoel geven dat de organisatie slechts verplichtingen afvinkt. In plaats van actief hun belangen te behartigen, lijkt het bedrijf zich dan te beperken tot de basisvereisten. Ook een gebrek aan transparantie over compliance-inspanningen kan twijfels oproepen over de integriteit van de organisatie als geheel.

Daarentegen bouwen organisaties die aantoonbaar vooruitdenken, vroegtijdig uitdagingen aanpakken en transparant zijn over hun aanpak, eerder sterke en loyale relaties op met beleggers.

Vermogensbeheerders moeten daarom niet alleen streven naar naleving van regelgeving, maar compliance ook benutten als kans om het vertrouwen van beleggers te versterken.

Door te laten zien dat zij proactief trends volgen, tijdig knelpunten aanpakken, helder communiceren en verder gaan dan de minimale vereisten, leggen zij de basis voor stabiele en duurzame klantrelaties.

‍

De noodzaak van continue compliance in vermogensbeheer

Traditionele portefeuillecompliance is meestal gericht op het afstemmen van beleggingen op regelgeving op een specifiek moment. Hoewel deze aanpak structuur biedt, minder middelen vergt en compliance vereenvoudigt, is ze gebaseerd op historische gegevens en vaste activadrempels. Dat maakt haar minder geschikt voor de onvoorspelbare aard van beleggingsmarkten.

Cliënten stappen op verschillende momenten in of uit en marktomstandigheden kunnen snel veranderen. Een portefeuille die vorige maand nog aan de eisen voldeed, kan daar vandaag al niet meer aan voldoen.

Portefeuilles moeten daarom regelmatig opnieuw worden beoordeeld om te waarborgen dat zij zowel in lijn blijven met de regelgeving als met de veranderende behoeften van cliënten. Dit is des te belangrijker in een tijd waarin geopolitieke verhoudingen en internationale ontwikkelingen voortdurend in beweging zijn.

‍

Afstappen van statische compliance

Traditionele portefeuillebewaking beschouwt compliance vaak als iets dat slechts één keer wordt gecontroleerd, namelijk op het moment van het beleggingsadvies.

Deze benadering houdt echter geen rekening met marktfluctuaties, opnamepatronen en veranderende risicoprofielen. Al deze factoren vragen om voortdurende monitoring en bijsturing.

Vermogensbeheerders die compliance zien als een continu proces in plaats van een eenmalige vereiste, geven cliënten het signaal dat hun belangen actief worden bewaakt. Daarmee verschuift de relatie tussen beheerder en cliënt van een transactiegerichte dienstverlening naar een vertrouwensrelatie op lange termijn.

Wanneer cliënten merken dat hun vermogensbeheerder voortdurend inspeelt op veranderende regelgeving en marktomstandigheden, versterkt dat hun vertrouwen in de deskundigheid en betrokkenheid van het kantoor – en verkleint het de kans dat ze overstappen naar een andere aanbieder.

‍

Technologie inzetten voor compliance in vermogensbeheer

Hoewel een dynamische compliance-aanpak duidelijke voordelen biedt, lopen vermogensbeheerders in de praktijk vaak tegen valkuilen aan. Het handmatig uitvoeren van compliance-taken kan leiden tot fouten en gemiste deadlines, met het risico op overtredingen van regelgeving. Ontbrekende of onvolledige documentatie kan bovendien vertragingen veroorzaken of tot non-compliance leiden.

Daarnaast neemt het risico op datalekken toe wanneer gevoelige cliëntgegevens verspreid zijn over meerdere systemen zonder adequate beveiliging. Deze uitdagingen onderstrepen de noodzaak van een gestroomlijnde, geautomatiseerde aanpak die menselijke fouten beperkt en zorgt voor consistente en betrouwbare compliance.

‍

Een technologiegedreven benadering

Technologie voor vermogensbeheer biedt functies zoals automatische waarschuwingen, ingebouwde rapportages voor regelgeving en audit trails, waarmee beheerders op de hoogte blijven van actuele verplichtingen.

Deze tools geven een helder, up-to-date beeld van de compliance-status van portefeuilles. Zo kunnen risico’s sneller worden gesignaleerd en strategieën tijdig kunnen worden aangepast aan de geldende wet- en regelgeving én aan de doelstellingen van de cliënt.

Het automatiseren van routinematige compliance-taken vermindert menselijke fouten en voorkomt dat belangrijke controles over het hoofd worden gezien. Dit geeft vermogensbeheerders meer ruimte voor strategisch werk en klantgericht advies.

Door deze technologieën te integreren in de dagelijkse processen ontstaat een proactieve, klantgerichte benadering van compliance. Dit verhoogt de efficiëntie, beperkt risico’s en versterkt het vertrouwen op lange termijn.

‍

Blijf regelgeving voor en versterk vertrouwen met proactieve compliance

Effectieve naleving van beleggingsregels vraagt meer dan het simpelweg afvinken van een lijstje.

Wettelijke voorschriften, marktschommelingen, fiscale posities, cliëntvoorkeuren en andere beperkingen vereisen een actieve en anticiperende houding van vermogensbeheerfirma’s. Een passieve benadering is niet langer houdbaar.

Hoewel risico’s en de kans op menselijke fouten blijven bestaan, maakt wealth management software compliance aanzienlijk efficiënter en overzichtelijker. De juiste software ondersteunt het toezicht op portefeuilles, beschermt gevoelige cliëntgegevens en maakt het mogelijk om compliance-issues snel te signaleren én op te lossen.

Vereenvoudig en centraliseer het beheer van multi-assetportefeuilles en waarborg tegelijkertijd compliance met Performativ en DORAedge.